برای ساخت و توسعه اپلیکیشن اندروید از چه زبان برنامه نویسی استفاده کنیم؟

برای توسعه برنامههای اندرویدی باید کدنویسی بلد باشید. یادگیری کدنویسی گاهی اوقات کار دشواری است. در این متن میخواهیم بررسی کنیم که برای این کار (توسعه برنامههای اندرویدی) باید از کدام زبان برنامه نویسی استفاده کنیم. برای این منظور ابتدا باید مشخص کنید هدفتان از ساختن یک برنامه اندرویدی چیست.
برای ایجاد و توسعه برنامههای اندرویدی میتوانید از نکات زیر بهره ببرید:
انتخاب زبان
اولین گام برای ایجاد و توسعه برنامه اندرویدی انتخاب زبان کدنویسی است. تفاوت بین زبانهای برنامه نویسی اندروید میتواند باعث سردرگمی شما شود. برای انتخاب زبان، ابتدا باید نقاط ضعف و قوت هر زبان را بدانید. در اینجا به صورت مختصر زبانهای برنامه نویسی اندروید را معرفی میکنیم، پس از مطالعه این موارد میتوانید زبان دلخواه خود را انتخاب کنید.
- جاوا: جاوا زبان رسمی اندروید است و توسط Android Studio پشتیبانی میشود. (۳ جزوه آموزش اندروید استودیو را از اینجا می توانید دانلود کنید)
- کاتلین: کاتلین زبان رسمی و ثانویه جاوا محسوب میشود و به تازگی به بازار معرفی شدهاست. این زبان تا حد زیادی مشابه جاوا است. به صورت کلی یادگیری آن اندکی آسانتر از جاوا است.
C/C++: زبان برنامه نویسی C++ برای توسعه بازیهای اندرویدی مناسب است. یادگیری این زبان از موارد قبلی سختتر است.
C#: این زبان نسخه آسانتر C یا C++ است. این زبان نیز برای توسعه بازیها مناسب است.
BASIC: یکی از ابزارهای کاربردی است که برای تسهیل کد نویسی میتوانید یاد بگیرید.
Corona/LUA: این ابزار که روی LUA واقعشده به شما در سادهشدن فرایند ساخت اپلیکیشن کمک میکند.
فون گپ(HTML , CSS , و جاوا اسکریپت): اگر نحوه ایجاد صفحات وب را میدانید، میتوانید از این ابزار برای توسعه اپلیکیشن خود استفاده کنید.
جاوا
هنگام ایجاد و توسعه برنامههای اندرویدی، اولین گزینه استفاده از جاوا است. جاوا زبان رسمی اندروید است، و توسط گوگل به خوبی پشتیبانی میشود و اکثر برنامههای موجود در اپ استور توسط این زبان ساخته شدهاند.
جاوا برای اولین بار در سال ۱۹۹۵ و توسط Sun Microsystems به بازار معرفی شد و به طور وسیعی در برنامهریزی اپلیکیشنها مورد استفاده قرار گرفت. کدهای جاوا توسط یک ماشین مجازی ران میشود، این ماشین مجازی روی سیستم عامل اندروید قرار میگیرد و توانایی تفسیر کد را دارد.
متاسفانه، پیچیدگیهای این زبان برنامه نویسی باعثشده تا یادگیری آن سخت باشد. افرادی که با این برنامه میخواهند کار کنند باید افرادی حرفهای باشند و کارکردن با این برنامه برای افراد مبتدی کار آسانی نیست. افرادی که میخواهند با این زبان کار کنند، باید با مفاهیمی مثل XML , Gradle, Android manifest آشنایی داشته باشند.
البته باید بگوییم که زبان جاوا، زبان بدی نیست بلکه بخاطر ویژگیهای بسیار کاربردی و متنوعی که دارد یادگیری آن اندکی سخت است و البته به همین میزان بین افراد برنامه نویس محبوب است.
به طور کلی اگر میخواهید یک برنامه اندرویدی بسیار قوی ایجاد کنید، استفاده از جاوا بهترین گزینه است. برای آنهایی که توانایی کار با کدهای پیچیده را ندارند، توصیه میشود تا از طرحها و کدهای آماده استفاده کنند. اگر یک فرد مبتدی هستید و میخواهید یک بازی بسازید، بهتر است از یک زبان سادهتر استفاده کنید و زمانی که حرفهای شدید از این زبان بهره ببرید.
کاتلین
کاتلین اخیرا به بازار معرفیشده و زبان برنامه نویسی اندرویدی محسوب میشود. مشابه جاوا، کاتلین نیز روی ماشین مجازی ران میشود. فایل حاصله توسط این زبان دارای حجم و سایزی مشابه جاوا است. تفاوت آن با جاوا این است که این زبان راحتتر توسط سیستم خوانده میشود.
این برنامه خطاهای کمتری دارد و نیاز نیست در انتهای هر خط از نقطه ویرگول استفاده کنید. بصورت خلاصه، اگر فردی مبتدی هستید این گزینه برای شما مناسب است. تنها نکتهای که باید توجه کنید این است که برای داشتن پشتیبانی out – the – box باید نسخه بتای Android Studio را دانلود کنید.
C/C++
باید بیان کنیم که اکثر افرادی که این متن را میخوانند نباید از این زبان استفاده کنند. کدهای نوشتهشده در این برنامه روی ماشین مجازی ران نمیشود، اما روی دستگاه ران میشود و همچنین باعث میشود کنترل بیشتری روی حافظه داشته باشید، استفاده از این ابزار برای بازیهای ۳بعدی بسیار مناسب است. با این وجود باید بگوییم که این زبان باگ زیادی دارد و برای بازیهای کامپیوتری بهتر است از این زبان استفاده نکنید.
C#
این زبان نسخه سادهتر C و C++ است که توسط ماکروسافت عرضه شدهاست. همانند جاوا، C# نیز در آزادسازی حافظه (از بین بردن فایلهای اضافه) بسیار کاربردی است.
اگر قصد دارید یک برنامه اندرویدی ساده ایجاد کنید، توصیه میشود از ترکیبی از C# و Unity استفاده کنید.
Unity یک موتور بازی است (فضاهای گرافیکی مناسبی ایجاد میکند). با استفاده از این ابزار رایگان و قدرتمند میتوانید در کمتر از یک ساعت بازی مخصوص خود را ایجاد کنید. در اکثر بازیهای موجود در پلیاستور از این ابزار استفاده شدهاست.
اگر بخواهیم به محدودیت Unity اشاره کنیم باید بگوییم که این ابزار تنها برای ایجاد بازیهای اندرویدی مناسب است و برای توسعه دیگر برنامههای اندرویدی مناسب نیست.
BASIC
3 مهارت برتر مهندسان کامپیوتر! بدون کلاس، سرعت 2 برابر، ماندگاری 3 برابر، پولسازی عالی با هک، متلب و برنامه نویسی... دانلود:
ابزاری بسیار قدرتمند برای یادگیری کدنویسی است. متاسفانه این ابزار توسط Android studio پشتیبانی نمیشود و در Unity یا Xamarin قابل مشاهده نیست. خبر خوب این است که میتوانید با استفاده از ابزار B4A(BASIC 4 Android) برای برنامههای اندرویدی و توسط BASIC کدنویسی کنید. البته این گزینه هیچوقت اولین انتخاب برنامه نویسان نخواهد بود اما میتوان این گزینه را هم در نظر گرفت. B4A به شما کمک میکند تا برنامه اندرویدی خود را سریعا گسترش دهید. از معایب آن باید بیان کنیم که این ابزار نمیتواند برنامهای پیشرفته و قوی ایجاد کند و اینکه این گزینه، گزینهای غیر رایگان است.
Corona
کورونا نیز ابزاری ساده است که به شما امکان توسعه برنامههای اندروید را به شکلی مطلوب میدهد. در این ابزار شما کد نویسی را در LUA انجام میدهید که فضای سادهتری نسبت به جاوا دارد. به شما اجازه میدهد تا پلتفرمهای مختلفی را انتشار دهید. این ابزار برای ساختن بازی بسیار مناسب است. در این برنامه باید از یک ویرایشگر متنی مثل Notepad++ برای واردکردن کد استفاده کنید و میتوانید این کد را روی یک امولاتور ران کنید.
با توجه به محدودیتهایی که این ابزار دارد، این برنامه بیشتر برای افرادی مناسب است که بخواهند برنامهای ساده بسازند و به دنبال تقویت مهارت کدنویسی خود نباشند. اگر میخواهید در برنامه خود از ویژگی پرداخت درون برنامهای استفاده کنید، ابتدا باید این قابلیت را خریداری کنید.
فون گپ
فون گپ توسط Apache Cordova ارائهشده و برای ساختن برنامه در این فضا از کدهایی مشابه کدهای وبسایت استفاده میشود:
HTML, CSS و جاوا اسکریپت. این ابزار برای توسعه اندروید مناسب نیست و تنها در زبان برنامه نویسی جاوا اسکریپت کارایی خوبی دارد.
قبل از شروع یادگیری ساخت اپلیکیشنهای اندرویدی
دانستن چند نکته کلیدی و بنیادی به شما کمک میکند مسیر هموارتری داشته باشید، زمان کمتری هدر دهید و انتخابهای درستتری بکنید. در ادامه مهمترین نکاتی را که باید بدانید دستهبندی کردهایم:
۱. انتخاب مسیر توسعه: بومی (Native) در برابر کراسپلتفرم (Cross-Platform)
شما باید از ابتدا بدانید که قصد دارید برای چه نوع اپلیکیشنی کدنویسی کنید و از چه تکنولوژیای بهره بگیرید:
-
توسعه بومی (Native): برنامهنویسی اختصاصی برای سیستمعامل اندروید.
-
زبان Kotlin زبان رسمی و ترجیح اول گوگل برای اندروید است.
-
زبان Java زبان سنتی اندروید است که هنوز در بسیاری از پروژههای قدیمی (Legacy) استفاده میشود.
-
-
توسعه کراسپلتفرم (Cross-Platform): با یک بار نوشتن کد، میتوانید همزمان نسخه اندروید و iOS بسازید.
-
Flutter (با زبان Dart) محصول گوگل و بسیار محبوب است.
-
React Native (با زبان JavaScript/TypeScript) محصول متا است و جامعه بسیار بزرگی دارد.
-
پیشنهاد: اگر هدف اصلی و اختصاصی شما اندروید پیشرفته با بالاترین کارایی است، Kotlin را انتخاب کنید. اگر میخواهید سریعتر خروجی بگیرید و برای هر دو سیستمعامل موبایل اپ بسازید، Flutter گزینه فوقالعادهای است.
۲. آشنایی با ابزار اصلی: Android Studio
محیط برنامهنویسی (IDE) اصلی و استاندارد برای اندروید، Android Studio است. یادگیری کار با این محیط، مدیریت فایلها، شبیهسازها (Emulators) و ابزارهای عیبیابی آن، بخش بزرگی از مسیر یادگیری شما را تشکیل خواهد داد.
۳. درک مفاهیم پایهای برنامهنویسی شیگرا (OOP)
پیش از ورود مستقیم به اندروید، مطمئن شوید که با مفاهیم پایهای برنامهنویسی و بهویژه برنامهنویسی شیگرا (Object-Oriented Programming) مانند کلاسها، اشیاء، وراثت و متدها آشنایی دارید. بدون این پایهها، درک ساختار اپلیکیشنهای موبایل بسیار دشوار خواهد شد.
۴. آشنایی با اصول طراحی رابط کاربری (UI/UX)
یک اپلیکیشن خوب علاوه بر کدهای تمیز، نیازمند ظاهری کاربرپسند است:
-
در اندروید مدرن، ساخت ظاهر صفحات با ابزار Jetpack Compose (در کاتلین) انجام میشود که بر پایه برنامهنویسی واکنشی (Reactive) است.
-
آشنایی با اصول طراحی متریال (Material Design) که استاندارد طراحی گوگل است، به جذابیت اپلیکیشن شما کمک زیادی میکند.
۵. مدیریت دادهها و ارتباط با سرور (API)
تقریباً بیشتر اپلیکیشنهای امروزی به اینترنت متصل میشوند. بنابراین لازم است در آینده با مفاهیم زیر آشنا شوید:
-
نحوه ارسال درخواستهای اینترنتی و کار با APIها (معمولاً با فرمت JSON).
-
پایگاههای داده محلی مثل Room یا SQLite برای ذخیره اطلاعات روی خود گوشی.
۶. صبر، پشتکار و فرهنگ جستجو
برنامهنویسی موبایل دنیایی وسیع با تغییرات سریع است. خطاها (Bugs) و مشکلات کامپایل بخش جداییناپذیری از کار هر برنامهنویسی (حتی حرفهایها) هستند. مهارت اصلی یک توسعهدهنده، توانایی جستجوی درست خطاها در اینترنت و استفاده از جوامعی مثل Stack Overflow یا مستندات رسمی گوگل است.

